1. Inleiding

Deze montagegids is opgesteld om aannemers, uitvoerders en bouwprofessionals te ondersteunen bij de correcte verwerking van het Isoblok bouwsysteem. Een juiste montage is essentieel om de technische prestaties van het systeem volledig te benutten op het gebied van isolatie, luchtdichtheid, draagkracht en duurzaamheid.

Het Isoblok bouwsysteem combineert dragende cellenbetonblokken met geïntegreerde thermische isolatie. Hierdoor ontstaat een hoogwaardige wandopbouw waarin constructieve sterkte en energieprestatie samenkomen in één bouwproduct. Door deze geïntegreerde opbouw kan sneller en efficiënter worden gebouwd, met minder kans op uitvoeringsfouten.

Deze gids beschrijft stap voor stap de juiste werkwijze voor de montage van Isoblok-wanden. Daarnaast worden aandachtspunten, veelgemaakte fouten en praktische tips toegelicht. Het doel is om op elke bouwplaats een constante kwaliteit te garanderen.

De montagegids is bedoeld voor:

• Aannemers en bouwbedrijven
• Uitvoerders en werkvoorbereiders
• Bouwploegen en monteurs
• Zelfbouwers met professionele begeleiding
• Architecten en bouwkundig adviseurs

De richtlijnen in deze gids zijn gebaseerd op praktijkervaring, technische specificaties en geldende bouwvoorschriften. Afwijkingen van deze instructies kunnen leiden tot verminderde prestaties, schade of het vervallen van garanties.

Het correct toepassen van het Isoblok systeem biedt de volgende voordelen:

• Hoge thermische prestaties zonder extra isolatielagen
• Luchtdichte en koudebrugvrije constructie
• Snelle en efficiënte uitvoering
• Robuuste en onderhoudsarme wanden
• Verhoogd wooncomfort en lagere energielasten

Het wordt aanbevolen om deze gids vooraf volledig door te nemen en tijdens de uitvoering op de bouwplaats beschikbaar te houden.

2. Systeemopbouw en technische principes

Het Isoblok bouwsysteem is ontworpen als een geïntegreerd wandconcept waarbij draagkracht, isolatie en luchtdichtheid samenkomen in één element. De blokken bestaan uit cellenbeton met een isolerende kern en vormen samen een monolithische wandconstructie.

2.1 Opbouw van het Isoblok

Een standaard Isoblok bestaat uit drie functionele lagen:

1. Binnenblad
   Het binnenblad is vervaardigd uit dragend cellenbeton. Dit vormt de primaire constructieve drager van de wand en draagt verticale en horizontale belastingen af naar de fundering.
2. Isolatiekern
   Tussen het binnen- en buitenblad bevindt zich een geïntegreerde isolatielaag. Deze laag zorgt voor een hoge thermische weerstand en voorkomt warmteverlies via de gevel. De isolatie is fabrieksmatig aangebracht en vormt een ononderbroken thermische schil.
3. Buitenblad
   Het buitenblad bestaat eveneens uit cellenbeton en biedt bescherming tegen weersinvloeden. Dit blad vormt de basis voor verdere gevelafwerking zoals pleisterwerk, steenstrips of andere bekledingen.

Door deze opbouw ontstaat een dragende, isolerende en afwerkbare wand in één systeem.

2.2 Typen Isoblokken

Binnen het Isoblok systeem zijn verschillende bloktypes beschikbaar, afgestemd op diverse bouwsituaties:

• Standaardblokken voor rechte wandvlakken
• Hoekblokken voor binnen- en buitenhoeken
• Pasblokken voor maatcorrecties
• Lateiblokken voor raam- en deuropeningen
• U-vormige blokken voor wapening en verankering

Het gebruik van de juiste bloktypes is essentieel voor een stabiele en thermisch correcte constructie.

2.3 Constructieve werking

De dragende functie van het systeem wordt verzorgd door het cellenbeton binnenblad. Dit materiaal heeft een hoge druksterkte in verhouding tot het gewicht en zorgt voor een stabiele draagstructuur.

Belastingen vanuit vloeren, daken en bovenliggende bouwdelen worden rechtstreeks via de blokken naar de fundering geleid. Door de modulaire opbouw ontstaat een gelijkmatige lastverdeling.

Bij hogere gebouwen of specifieke belastingen kan aanvullende wapening of constructieve ondersteuning noodzakelijk zijn. Raadpleeg hiervoor altijd de constructieberekeningen.

2.4 Thermische prestaties

De geïntegreerde isolatiekern zorgt voor een hoge warmteweerstand (Rc-waarde) van de wandconstructie. Hierdoor voldoet het systeem aan de eisen voor energiezuinige en bijna-energieneutrale woningen.

Doordat de isolatie doorlopend in het systeem is opgenomen, worden koudebruggen geminimaliseerd. Dit draagt bij aan:

• Lagere energiekosten
• Minder risico op condensvorming
• Verhoogd thermisch comfort

Een correcte montage is essentieel om deze prestaties te behouden.

2.5 Luchtdichtheid en vochtregulatie

Het Isoblok systeem is ontworpen voor luchtdicht bouwen. Door het verlijmen van de blokken en de gesloten structuur van cellenbeton ontstaat een luchtdichte schil.

Een goede luchtdichtheid:

• Verbetert de energieprestatie
• Vermindert tochtklachten
• Ondersteunt een goed functionerend ventilatiesysteem

Cellenbeton is dampopen, waardoor vocht op natuurlijke wijze kan worden gereguleerd. Dit voorkomt vochtophoping in de constructie en draagt bij aan een gezond binnenklimaat.

2.6 Brandveiligheid

Cellenbeton is een onbrandbaar materiaal en valt in de hoogste brandklasse. Hierdoor biedt het Isoblok systeem een hoge mate van brandveiligheid zonder aanvullende maatregelen.

Bij brand draagt de wand niet bij aan brandvoortplanting en behoudt deze langdurig zijn stabiliteit.

2.7 Relatie met fundering en draagstructuur

Het Isoblok systeem wordt geplaatst op een vlakke, stabiele fundering of vloerplaat. Een correcte aansluiting is essentieel voor:

• Draagkracht
• Waterdichting
• Luchtdichtheid
• Maatvastheid

De eerste laag vormt de basis van de volledige wand. Eventuele afwijkingen in deze laag werken door in de gehele constructie en moeten daarom altijd worden vermeden. Gebruik een waterpas om zeker te weten dat je recht begint met bouwen.

Aansluitingen met vloeren, daken en binnenwanden dienen volgens de detailtekeningen te worden uitgevoerd om koudebruggen en spanningen te voorkomen.

3. Benodigd gereedschap en materiaal

Voor een correcte montage van het Isoblok bouwsysteem is het gebruik van geschikt gereedschap en materialen van groot belang. Dit voorkomt verwerkingsfouten, verhoogt de snelheid van uitvoering en garandeert de beoogde kwaliteit van de wandopbouw.

3.1 Standaard gereedschap

• Waterpas / laserinstrument
  Voor het controleren van vlakheid, haaksheid en hoogte van elke laag.
• Rubberen hamer
  Voor het zacht positioneren van de blokken zonder beschadiging.
• Cellenbetonzaag of zaagtafel
  Voor het op maat zagen van blokken zonder teveel stofontwikkeling.
• Stofzuiger of borstel
  Voor het schoonmaken van lijmvlakken en werkoppervlakken.
• Lijmschep / lijmkam
  Speciaal afgestemd op de dikte en breedte van de blokken voor gelijkmatige lijmverdeling.
• Metseltouw / hoekhaak / maatlint
  Voor het controleren van maatvoering en rechte lijnen tijdens de montage.
• Trapje / klein stellingmateriaal
  Voor het verwerken van hogere lagen bij wanden vanaf ca. 2,5 meter.

3.2 Specifieke verwerkingsproducten

• Blokkenlijm (droogbouwlijm of dunbedmortel)
  Geschikt voor cellenbeton. Afhankelijk van het systeem kan dit een poederlijm zijn die met water wordt aangemaakt of een kant-en-klare lijm.
• Kimband / waterkerende folie
  Voor het afdichten van de aansluiting tussen fundering en eerste laag.
• Eventueel voegmortel of uitvlakmortel
  Bij het egaliseren van kleine oneffenheden of aansluitdetails.
• Bevestigingsmaterialen
  Indien verankering of koppeling met andere bouwdelen vereist is (bijv. muurankers, stalen koppelplaten, pluggen).
• Dampscherm / luchtdichte tape
  Alleen indien aanvullend vereist bij specifieke luchtdichtheidsdoelen.

3.3 Persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM)

• Veiligheidsschoenen met stalen neus
• Stofmasker bij zagen van blokken
• Gehoorbescherming (bij gebruik van elektrisch gereedschap)
• Veiligheidsbril
• Werkhandschoenen

Zorg dat de werkplek veilig en overzichtelijk is en dat PBM conform de ARBO-regels worden gebruikt.

4. Voorbereiding van de bouwplaats

Een goede voorbereiding van de werf is essentieel voor een vlotte en kwalitatieve uitvoering van het Isoblok systeem. Fouten in deze fase werken door in de volledige wandconstructie en zijn nadien moeilijk te corrigeren.

4.1 Fundering en vlakheid

• Controleer of de fundering of vloerplaat volledig vlak, haaks en waterpas is.
• Gebruik een laser of waterpasinstrument om hoogteverschillen op te sporen.
• Corrigeer oneffenheden groter dan 5 mm met een uitvlakmortel.
• Breng een waterkerende kimband of folie aan over de volle breedte van de wand.
• Markeer het beginpunt van de eerste laag duidelijk volgens het legplan.

4.2 Uitzetten van de wand

• Zet de wanden uit met behulp van maatvoeringstekeningen.
• Breng hulplijnen aan op de vloer met koord of krijt voor rechte montage.
• Controleer de positie van binnenhoeken, buitenhoeken, openingen en aansluitpunten.

4.3 Werkvolgorde en bouwlogistiek

• Zorg dat de blokken op een droge, vlakke ondergrond worden opgeslagen, bij voorkeur onder een afdekzeil.
• Stapel de blokken op volgorde van gebruik, zo dicht mogelijk bij de verwerkingszone.
• Plan de leveringen en de plaatsing van zwaar materieel (kraan, heftruck) zodanig dat blokkering van werkzones wordt vermeden.

4.4 Aansluitingen en doorvoeren

• Controleer of alle doorvoeren voor technieken (elektra, water, ventilatie) zijn gepositioneerd.
• Vermijd zoveel mogelijk aanpassingen aan de blokken tijdens de montage.
• Indien leidingen door de wand lopen: markeer de posities en zorg voor nauwkeurige sparingen.

4.5 Weersomstandigheden

• Verwerk de blokken niet bij regen of vorst zonder voorzorgsmaatregelen.
• Bescherm opengewerkte wanden tegen inregenen met bouwzeilen of folies.
• Bij verwerking onder hoge temperaturen: zorg voor bevochtiging van de blokken en juiste lijmconsistentie.

5. Montage stap voor stap

In dit hoofdstuk wordt de praktische verwerking van het Isoblok bouwsysteem stapsgewijs uitgelegd. Elke stap komt overeen met een fase op de werf en bouwt voort op een zorgvuldige voorbereiding.

5.1 Kimlaag plaatsen

• Begin met het aanbrengen van een waterkerende kimband op de fundering of betonvloer.
• Controleer of de ondergrond vlak, schoon en droog is.
• Indien nodig: breng een dunne uitvlaklaag (kimlaagmortel) aan om kleine oneffenheden te corrigeren.
• Deze eerste laag vormt de basis voor de hele wand, dus nauwkeurigheid is essentieel.

5.2 Eerste laag waterpas leggen

• Start in een buitenhoek of een vast punt volgens het legplan.
• Plaats de eerste rij blokken zonder lijm en controleer de positie met laser, hoekhaak en waterpas.
• Pas de maatvoering aan met passtukken indien nodig.
• Breng daarna een dunne lijmlaag aan onder de eerste laag en plaats de blokken definitief.
• Zorg voor perfecte uitlijning en vlakheid, want fouten in de eerste laag werken door in de rest van het metselwerk.

5.3 Blokken verlijmen en stapelen

• Breng lijm aan op de horizontale en verticale vlakken van elk blok met een lijmschep of lijmkam.
• Zorg voor een volledige en gelijkmatige lijmverdeling zonder openingen.
• Stapel de blokken in halfsteensverband of volgens het bouwsysteem.
• Gebruik een rubberen hamer om elk blok voorzichtig in positie te tikken.
• Controleer regelmatig de horizontale en verticale uitlijning met waterpas of laser.

5.4 Doorvoeren en sparingen maken

• Openingen voor ramen, deuren, leidingen of installaties moeten op maat en volgens plan worden uitgespaard.
• Gebruik een geschikte zaag of frees voor sparingen in de blokken.
• Zorg dat de isolatielaag wordt behouden of indien nodig hersteld met passende materialen.
• Vermijd beschadiging van de isolatie aan de randen.

5.5 Lintelen en dragende openingen

• Voor grotere openingen zoals ramen en deuren worden Isoblok-lintelen of prefab betonelementen geplaatst.
• Plaats de linteel met voldoende oplegging op beide zijden van de opening (minimaal 150 mm, tenzij anders berekend).
• Zorg voor ondersteuning onder het linteel totdat het geheel is uitgehard of gefixeerd.
• Controleer op vlakheid en juiste positie voor verdere blokverwerking erboven.

Controlepunten tijdens de montage:

• Voegen < 3 mm en gelijkmatige lijmlaag
• Lijn- en vlakheidscontrole per laag
• Naden niet doorlopend laten doorlopen (verspringing)
• Bescherming tegen regen tijdens verwerking
• Correcte verwerking rond hoeken, aansluitingen en details

6. Luchtdicht bouwen

Luchtdichtheid is een essentieel onderdeel van energiezuinig bouwen. Bij het toepassen van het Isoblok bouwsysteem kan, mits correct verwerkt, een zeer hoge luchtdichtheid worden bereikt zonder bijkomende folies of dampremmers. De massieve structuur van cellenbeton en het verlijmen van de blokken vormen samen de basis voor een wind- en luchtdichte buitenschil.

6.1 Waarom luchtdicht bouwen?

Een goede luchtdichtheid:

• Vermindert ongecontroleerde warmteverliezen en verlaagt het energieverbruik
• Verbetert het thermisch comfort (geen tocht)
• Verhoogt de efficiëntie van ventilatiesystemen
• Vermindert risico op inwendige condensatie
• Draagt bij aan een beter binnenklimaat en akoestisch comfort

Bij BEN- of passiefwoningen is luchtdicht bouwen bovendien een vereiste voor EPB/EPC-doelstellingen.

6.2 Principes van luchtdicht bouwen met Isoblok

• Blokken worden verlijmd in dunbedmortel, waardoor voegen volledig gesloten zijn
• Geen open voegen of naden tussen de blokken
• Hoeken, aansluitingen en naden worden met precisie geplaatst
• Isolatiekern sluit doorlopend aan, zonder onderbrekingen

Het systeem vereist dus vooral een zorgvuldige uitvoering en geen extra folies of tapes binnen de wand zelf (tenzij voor specifieke aansluitdetails).

6.3 Kritische zones

Hoewel het Isoblok-systeem als geheel luchtdicht kan worden opgebouwd, zijn sommige zones extra kritisch en vereisen specifieke aandacht:

• Aansluiting wand-vloer: zorg voor een correcte kimlaag met volledige afdichting
• Aansluiting wand-dak: lucht- en dampdicht aansluiten op de dakconstructie, eventueel met tape of kit
• Doorvoeren (elektra, ventilatie, water): nauw afsluiten rondom buizen of kokers met luchtdichte manchetten, schuim of kit
• Raam- en deuraansluitingen: afdichten met luchtdichte tapes of compribanden, afhankelijk van type kozijn
• Hoeken en knooppunten: vermijden van spleten en onzorgvuldig zaagwerk; indien nodig vullen met geschikte mortel of celrubber

6.4 Controle en meting

Voor een nauwkeurige controle van de luchtdichtheid kan een blowerdoortest (luchtdichtheidsmeting) worden uitgevoerd.

Tijdens of na de ruwbouwfase meet men met over- of onderdruk hoeveel luchtverlies er is via ongewenste lekken. Dit helpt:

• Gebreken tijdig op te sporen
• De prestaties van het systeem aan te tonen
• Te voldoen aan wettelijke normen

6.5 Aanbevelingen

• Werk zorgvuldig, met aandacht voor detail, vooral bij sparingen en aansluitingen
• Volg het legplan en gebruik waar nodig voorgeschreven materialen (kit, tape, manchetten)
• Voer tussentijdse visuele controles uit, zeker voor afwerking begint
• Werk samen met architect of EPB-verslaggever als specifieke eisen gelden

Resultaat bij correcte uitvoering:
Een Isoblok-wand draagt actief bij aan een energie-efficiënte, gezonde en comfortabele woning — zonder de extra complexiteit van dampfolies of nagespoten luchtdichte lagen.

7. Veelgemaakte fouten en aandachtspunten

• Niet vlakke fundering → fouten stapelen zich op
• Verkeerde lijmverdeling → open voegen = luchtlek
• Onzorgvuldig zagen bij sparingen → koudebrug of verlies van isolatie
• Onjuiste oplegging van lintelen
• Onbeschermde verwerking bij regen
• Gebrek aan controle van vlakheid en haaksheid

Tip: voer per laag een korte controle uit voor je verder bouwt.

8. Onderhoud en nazorg

• Bewaar restblokken droog voor bijwerken of hergebruik
• Repareer beschadigingen met mortel of passtukken
• Reinig werkoppervlakken voor afwerking
• Controleer voor afwerking op luchtdichtheid en aansluiting
• Voorzien verankeringen of bevestigingspunten tijdig in het plan